දේශගුණික වෙනස්වීම් අවම කිරීම පිළිබඳ පැරිස් සම්මුතියෙන් ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය පසුගියදා නිල වශයෙන් ඉවත් විය. පැරිස් එකඟතාව 2015 වර්ෂයේ දී කෙටුම්පත් කෙරුණේ දේශගුණ වෙනස්වීමට එරෙහි ගෝලීයව ගතයුතු ක්‍රියාමාර්ග ශක්තිමත් කිරීමටයි.
එහි අරමුණ මේ සියවසේ ගෝලීය උෂ්ණත්ව වර්ධනය සෙල්සියස් අංශක 2කට අගයෙන් පහළ තබා ගනිමින් උෂ්ණත්ව වර්ධනය 1.5C අගය වෙත තබා ගැනීමට උත්සාහ දැරීම යි.
ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් විසින් පැරිස් සම්මුතියෙන් ඉවත්වීමේ තීරණය ගනු ලැබුවේ 2017 වසරේ ජූනි මස වූ අතර, ඊයේ සිදුවූයේ නිල වශයෙන් එම තීරණය ක්‍රියාත්මක වීමයි. මුළු ලෝකයම පැරිස් සම්මුතිය, දේශගුණික විපර්යාස අවම කිරීම පිළිබඳ වැදගත්ම ජාත්‍යන්තර සම්මුතිය ලෙස සලකද්දී ට්‍රම්ප් දේශගුණික වෙනස්වීම් සැලකුවේ ‘‘එහෙම දේවල් නෑ‘‘ හෝ ‘‘චීනයේ වැඩක්‘‘ වැනි අදහසකිනි. පැරිස් සම්මුතිය මගින් නියම කරන කොන්දේසි හරහා පරිසරය සුරැකීම රටේ සංවර්ධනයට බාධාවක් වශයෙන් ද ඔහු සැලකුවේය.
මෙම පැරිස් සම්මුතියට ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය අත්සන් කළේ බැරක් ඔබාමා ජනාධිපතිව සිටි සමයේදීයි.
ඒ අනුව පැරිස් සම්මුතියෙන් ඉවත් වූ ලොව ප්‍රථම රට බවට ද ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය පත් විය. මෙයට පෙර ද ඇමරිකාව පාරිසරික ගිවිසුම්, සම්මුති සහ එකඟතාවයන් සම්බන්ධයෙන් මෙයට සමාන අත්දැකීම් ලබා තිබේ.
1997 වසරේදී ඇමරිකාව දේශගුණය සුරැකීමට අදාළ කියොතෝ සම්මුතියට ජාත්‍යන්තර වේදිකාවේදී එකඟ වුවත්, ක්ලින්ටන් පරිපාලනය ඒ සඳහා සෙනෙට් සභාවේ අනුමැතිය ලබාගැනිමට අසමත් විය.
මෙසේ පැරිස් සම්මුතියෙන් ඉවත් වූයේ මිහිතලය උණුසුම් වීමට බලපාන හරිතාගාර වායූන් විමෝචනයන්ගෙන් 15%කට, එනම් වැඩිම කොටසකට වග කිව යුතු රාජ්‍යය වීම ඛේදවාචකයකි. ලෝකයේ විශාතලම හරිතාගාර වායු විමෝචකයා ඇමරිකාව වන අතර, ලෝකයේ වැඩියෙන්ම හරිතාගාර වායු විමෝචනය කරන ප්‍රබල ආර්ථිකය වන්නේ ද ඇමරිකාවයි.
